Jak wybrać dzwonki chromatyczne do szkoły? Na co zwrócić uwagę przed zakupem?

Dzwonki chromatyczne, potocznie nazywane cymbałkami, są jednym z pierwszych instrumentów, z którymi dzieci spotykają się podczas edukacji muzycznej. Dla rodzica zakup takiego instrumentu może wydawać się prosty – wystarczy znaleźć produkt opisany jako „dzwonki chromatyczne” i zamówić.

W praktyce warto jednak poświęcić chwilę na sprawdzenie parametrów. Poszczególne instrumenty mogą znacznie różnić się konstrukcją, zakresem dźwięków, strojem, oznaczeniami czy jakością wykonania.

Poniżej podpowiadamy, na co zwrócić uwagę, wybierając dzwonki chromatyczne przeznaczone do nauki gry w szkole.

Czym są dzwonki chromatyczne?

Dzwonki chromatyczne mają dwa rzędy metalowych sztabek. W jednym rzędzie znajdują się dźwięki podstawowe, natomiast w drugim – dźwięki chromatyczne, czyli półtony.

W polskim nazewnictwie podstawowy szereg obejmuje:

C – D – E – F – G – A – H

Natomiast drugi rząd tworzą m.in.:

Cis – Dis – Fis – Gis – Ais.

Dzięki takiej konstrukcji dziecko może wykonywać zarówno proste melodie, jak i utwory wymagające wykorzystania półtonów.

Nie każdy instrument opisany jako „dzwonki chromatyczne” będzie jednak równie dobrze sprawdzał się podczas nauki.

27 dźwięków – zakres odpowiedni do nauki muzyki

Przy wyborze dzwonków do szkoły warto zwrócić uwagę nie tylko na liczbę sztabek, ale przede wszystkim na zakres dźwięków instrumentu.

Wersją powszechnie stosowaną do edukacji muzycznej jest instrument 27-dźwiękowy, obejmujący zakres:

G II (sol) – A IV (la).

Taki zakres pozwala na wykonywanie wielu melodii wykorzystywanych podczas zajęć muzycznych.

Dlatego przed zakupem warto sprawdzić, jakie dokładnie dźwięki znajdują się na instrumencie, a nie kierować się wyłącznie jego nazwą lub zdjęciem.

Konstrukcja sztabek ma znaczenie

Dzwonki chromatyczne są instrumentem, na którym dziecko powinno móc swobodnie uderzać w wybrany dźwięk.

W dobrze zaprojektowanym instrumencie sztabki powinny być rozmieszczone w taki sposób, aby ograniczyć ryzyko przypadkowego uderzenia lub wzbudzenia sąsiedniej sztabki.

W niektórych tańszych konstrukcjach sztabki znajdują się bardzo blisko siebie, a ich niewłaściwe rozmieszczenie może powodować, że przy mocniejszym uderzeniu wybrzmi jednocześnie więcej niż jeden dźwięk.

Wtedy dziecko uderza w jedną sztabkę, a słyszy również sąsiednią.

Problem nie musi więc leżeć w sposobie gry dziecka – może wynikać z konstrukcji instrumentu.

Prawidłowe strojenie – podstawa dobrego instrumentu

Dzwonki chromatyczne są instrumentem melodycznym, dlatego prawidłowe strojenie sztabek jest niezwykle ważne.

Dziecko powinno móc połączyć trzy elementy:

nutę → właściwą sztabkę → właściwy dźwięk.

Jeżeli sztabka jest źle nastrojona, dziecko może poprawnie odczytać nutę i prawidłowo uderzyć w odpowiednie miejsce, a mimo to usłyszeć dźwięk, który nie odpowiada zapisowi.

W przypadku instrumentu wykorzystywanego do nauki muzyki ma to szczególne znaczenie.

Oznaczenia dźwięków – zwróć uwagę na „H”

Rodzic kupujący instrument do szkoły powinien zwrócić uwagę także na oznaczenia znajdujące się na sztabkach.

W polskiej edukacji muzycznej stosujemy oznaczenie:

C – D – E – F – G – A – H.

Warto pamiętać, że polskie H odpowiada angielskiemu oznaczeniu B natural.

Dlatego instrument przeznaczony dla dziecka uczącego się muzyki w Polsce powinien mieć oznaczenia zgodne z systemem, którym posługuje się ono podczas zajęć.

Dla osoby dorosłej może być to niewielki szczegół. Dla początkującego ucznia – dodatkowe źródło niepotrzebnego zamieszania.

Drewniane pałeczki – niewielki element, który wpływa na brzmienie

Kupując dzwonki, warto sprawdzić również rodzaj pałeczek znajdujących się w zestawie.

W przypadku instrumentu przeznaczonego do nauki gry dobrym rozwiązaniem są pałeczki drewniane.

Materiał, z którego wykonana jest końcówka pałeczki, wpływa na sposób wzbudzenia metalowej sztabki, a tym samym na charakter brzmienia.

Drewniane pałeczki pozwalają uzyskać naturalniejsze i przyjemniejsze brzmienie niż proste plastikowe odpowiedniki.

Dziecko podczas nauki nie tylko uderza przecież w sztabki – uczy się również słuchać dźwięku, rozpoznawać jego wysokość i kontrolować sposób gry.

Dlatego warto zwrócić uwagę na to, co rzeczywiście znajduje się w komplecie.

Drewniana podstawa

Warto również sprawdzić wykonanie samej podstawy instrumentu.

Solidna drewniana podstawa zapewnia odpowiednie podparcie dla sztabek i sprawia, że instrument jest stabilny podczas gry. Ma to znaczenie szczególnie w przypadku dzieci, które dopiero uczą się prawidłowego posługiwania pałeczkami.

Na co zwrócić uwagę przed zakupem?

Jeżeli szkoła poprosiła o zakup dzwonków chromatycznych, warto przed zamówieniem sprawdzić:

• ✅ 27 dźwięków,
• ✅ zakres G II (sol) – A IV (la),
• ✅ dwa rzędy sztabek – dźwięki podstawowe i półtony,
• ✅ prawidłowe rozmieszczenie sztabek,
• ✅ brak nachodzenia na siebie sztabek mogącego powodować przypadkowe wybrzmiewanie sąsiednich dźwięków,
• ✅ prawidłowe strojenie,
• ✅ oznaczenia zgodne z polskim nazewnictwem muzycznym, w tym H zamiast B,
• ✅ drewniane pałeczki w zestawie,
• ✅ solidną drewnianą podstawę,
• ✅ wykonanie przeznaczone do nauki gry, a nie wyłącznie do funkcji zabawki muzycznej.

Polski produkt – świadomy wybór

Warto również zwrócić uwagę na pochodzenie instrumentu.

Nie każdy produkt zagraniczny musi być złej jakości. Problemem są przede wszystkim najtańsze, niesprawdzone konstrukcje, w których cena jest najważniejszym kryterium.

Wybierając produkt polskiego producenta, wspieramy krajową produkcję, polskich pracowników i rodzime firmy.

Jednocześnie możemy łatwiej zweryfikować, kto instrument produkuje, gdzie powstaje i jakie parametry posiada.

Dobry instrument to dobry początek nauki

Dla osoby dorosłej dzwonki chromatyczne mogą wyglądać po prostu jak metalowe sztabki zamontowane na drewnianej podstawie.

Dla dziecka mogą być natomiast pierwszym prawdziwym instrumentem, na którym nauczy się grać melodię.

To właśnie na nich dziecko może rozpocząć naukę rozpoznawania dźwięków, czytania nut, rytmu, wysokości dźwięku i wykonywania pierwszych utworów.

Dlatego instrument nie powinien utrudniać nauki.

Dobrze dobrane dzwonki chromatyczne powinny być odpowiednio nastrojone, prawidłowo skonstruowane, posiadać właściwy zakres dźwięków i oznaczenia oraz zapewniać dziecku komfort podczas gry.

Rodzicu – zanim kupisz „cymbałki” do szkoły, sprawdź, co naprawdę kupujesz.

Bo dobry instrument nie powinien tylko wyglądać jak dzwonki chromatyczne.

Powinien przede wszystkim pozwalać dziecku prawidłowo, wygodnie i przyjemnie uczyć się muzyki.